ساعات خاصى از شبانه روز و يا قرائت قرآن كريم و اذكار و ادعيه آن هم با زبان قرآن ، عامل مهمى در پيوند مسلمانان است . 6 . آداب و مناسك مشترك : همه گرايش‌هاى مختلف فرقه‌هاى اسلامى ، فرايض عبادى مشتركى به جاى مىآورند كه هريك به‌تنهايى در ايجاد پيوند و ارتباط ميان اين فرقه‌ها بسيار مؤثر است ؛ فرايضى چون نمازهاى پنج‌گانه و يا گرفتن روزه در ايام ماه مبارك رمضان نمادهايى است كه بر مفهوم امت واحده مىافزايد . 7 . اعياد اسلامى مشترك : به رغم گوناگونى فرهنگى ، قومى و زبانى ميان همهء جوامع مسلمان ، مجموعه‌اى از آداب و رسوم مشترك مؤيد همبستگى ميان آنان است . با وجود گسترش و پراكندگى فكرى و كلامى شيعه و اهل‌سنت در ميان جوامع اسلامى ( با شاخه‌هاى متعدد ) همهء آنها در بزرگداشت و گراميداشت اعياد اسلامى با هم مشترك‌اند . اعيادى چون عيد قربان و يا عيد فطر و حتى مبعث رسول‌اكرم صلى الله عليه و آله حلقهء پيوندى است كه آداب و سنن اسلامى را در همهء عالم به گونه‌اى يكسان جلوه مىدهد . 8 . تاريخ و آرمان‌هاى مشترك : بنا بر آنچه گذشت ، مسلمانان جهان با اقوام و ملل متعدد - با وجود تفاوت در مكاتب و مسالك مختلف - با مجموعه‌اى غنى از مشتركات معنوى به هم پيوند مىيابند و اسلام به مثابه آيينى مشترك مىتواند ميان كشورهاى اسلامى همبستگى متقنى ايجاد كند . با همين رويكرد ، به دليل پويايى انديشه و ايدئولوژى اسلامى ، اسلام‌گرايى رشد و گسترشى روزافزون يافت و فرهنگ غنى اسلامى با جاذبه‌هاى مختلف خود در بسيارى از كشورها پررونق‌تر شد . خودآزمايى 1 . موقعيت جغرافيايى كشورهاى اسلامى را بيان كنيد و بنويسيد دلايل اهميت جغرافيايى آنها در چيست ؟ 2 . كشورهاى اسلامى منطقه خاورميانه كدام‌اند ؟ وضعيت اقتصادى آنها را شرح دهيد . 3 . مرزهاى فرهنگى كشورهاى اسلامى را بيان نموده ، هريك را به اختصار توضيح دهيد . 4 . منابع زيرزمينى كشورهاى اسلامى كدام‌اند ؟ به اختصار توضيح دهيد .